LA CORRIDA - FRANCIS CABREL
BİR ŞARKININ HİKAYESİ
La Corrida ,Francis Cabrel
Albüm : Samedi Soir Sur La Terre,1994
https://www.youtube.com/watch?v=USwGg1VnWYQ
İspanya’da, Fransa’nın güneyinde, Portekiz’de ve Latin Amerika’da
serbest olan Boğa güreşlerinde her yıl 250.000 boğanın öldürüldüğü tahmin
ediliyor.
Bir “Corrida” sırasında peon ve picador
adı verilen yardımcıları ile matadorlar çoğunlukla 6 boğayı
katlediyorlar.
1850 yılında Fransız milletvekili Jacques Delmas’ın
önerisiyle, “Halk önünde evcil hayvanlara kötü muamele edilmesine sebep olan
insanların” beş güne kadar hapisle cezalandırılmasını sağlayan bir yasa
kanunlaşmış ancak 1951 yılında ise bu kanuna bir istisna getirilerek Fransa’da
Boğa güreşinin “yöresel bir gelenek” olarak kabul edildiği bölgelerde “Corrida”
serbest bırakılmıştır. Buna karşı 2010 yılında İspanya’daki Katalonya özerk
yönetimi Corrida’yı yasaklamıştır.
1970’li yıllarda başlayan müzik serüveninde hem şarkı
sözleriyle hem de aksiyonları ile toplumsal ve hümaniter konulara angaje olan
Fransız şarkıcı Francis Cabrel’in kariyerindeki en önemli eylemlerinden biri
şüphesiz Boğa güreşlerine karşı 1994 yılında başlattığı mücadeledir.
Cabrel bir İspanya seyahatinde Novilladas adı verilen ve
genç matador adaylarının ve 3 yaşından küçük boğaların olduğu bir gösteriyi
izler ve mesleğe ilk başlayan boğa güreşçilerinin gösterisini bile dehşet
verici bulur. Daha sonra da Fransa’da izlediği bir başka gösteriyi ise “dayanılamaz”
bulan Cabrel bu konuda bir şeyler yapmaya karar verir evine dönüş yolunda
arabasını durdurup “La Corrida” adını vereceği şarkısının aklına düşen ilk sözcüklerini teybine kaydeder.
“La Corrida” Boğa’nın bakış açısı ve onun duygu ve
sözleriyle anlatılmış hüzünlü bir Boğa güreşi hikayesidir.
“Beklerken sabırla karanlık bir odada,
Duyuyordum eğlenen insanları kulvarın sonunda”
Beklediği karanlık odanın kapısının açılması ile kendini
ringin canlı ışığında bulan Boğa önce sadece kendini savunmak zorunda olduğunu
düşünür. Kendi gücünden o kadar emindir ki “Bu gece matadorun karısı onun
iki kulağı üzerinde uyuyacak” diye aklından geçirir.
(Burada Cabrel bir kelime oyunu ile Corrida sonunda başarılı
matadorun boğanın kulakları ve kuyruğu ile ödüllendirilmesine bir gönderme
yapmıştır. Boğa kazananın kendisi olacağını düşünmektedir.)
Ancak çıktığı kapının ardından kapanması ve kağıttan yapılmış
oyuncak bebeklere benzettiği picadorların başını öne eğmek için boynuna vurdukları
mızrak darbelerinden sonra Boğa artık bir ölüm kalım savaşının ortasında
olduğunu anlayacaktır. Buradan çıkış yoktur.
“Nereden çıkıyor bu akrobatlar kağıttan kostümleriyle?
Hiç öğrenmemiştim savaşmayı oyuncak bebeklerle.”
Şarkı boyunca tekrarlanan nakaratta ise Boğa şaşkın ve bir o
kadar ironik sorusunu sorar:
“Bu dünya ciddi olabilir mi?”
Endülüs’ün kaktüslerle süslü çayırlarını hayal eder, her
şeyin artık bitmesini dileyerek kafasını toprağa yaslar ve insanlığı derinden
sarsan son sözlerini mırıldanır:
“Bir cenazenin etrafında bu kadar eğlenilebileceğini hiç
düşünmemiştim.”
Şarkının finalinde Gipsy Kings’in solisti Nicolas Reyes ‘in
flamenko ezgileriyle İspanyolca yaptığı
eşsiz katkı,hüzünlü Corrida hikayesini sonlandırır.
“Gelin beyler dans
edelim
Başka canlar
alalım,başka boğalar öldürelim”
La Corrida Fransız müziğinin mirası sayılabilecek kült
şarkılardan biri olarak kabul edilir. Kültür insanları barbarlıktan uzak
tutması gerekirken, hayvanlara zulmün bir gelenek kisvesi altında sürdürülmesine
bir karşı çıkıştır ve temel bir soruyu ortaya koyar: “Bir geleneğin
yüzyıllardır varlığı, bugünkü varlığının geçerliliğini haklı çıkarır mı?”
2000 yılında Cabrel yaptığı söyleşide La Corrida’nın stüdyo
kaydını şöyle anlatır:
“Bazı teknisyenler şarkının sözlerinden çok etkilenmişlerdi.
Birilerinin hele erkeklerin ağladığını görmek çok duygulandırıyor ama ben
insanlar ağlasınlar diye şarkı yazan biri değilim. Şarkı benim olduğumun da
ötesinde bir duygusallık yaratmıştı.”
Sanatçı 2016 yılında, boğa güreşlerinin bir gelenek olarak hala
sürdürüldüğü, Nimes Arena’sında verdiği
konserde her zamanki sadeliği ve alçak gönüllülüğü ile 2 saat boyunca en
bilinen şarkılarını çalar. Konserin ortasında da duygu dolu bir yorumla “La
corrida”yı söyleme cesaretini gösterir. Perfomansı boyunca dinleyicilere
geçirmeyi başardığı duygu yoğunluğu ve
sonucunda aldığı yoğun alkış bu cüretkarlığına seyircinin teşekkürü gibidir.
Derleyen:V.Victor Mori
Animasyon :Rexovice Paul, Mayıs 2020
Kaynakça
Bourget J.,La Corrida:Retour sur la chanson de Francis
Cabrel,27.07.2020
INA France,Francis Cabrel raconte l’histoire de la
chanson”La Corrida”
France Info, Corrida :40.000 taureaux sont tués chaque année
en Europe,29.06.2017
Peta France, La Corrida : une atrocité, pas un sport
Yorumlar
Yorum Gönder